Toegelicht

Huishoudelijke hulpen

15 oktober 2013 - Laatste update 26 januari 2016

Ruim een miljoen huishoudens maken gebruik van een huishoudelijke hulp. Waar hebben deze hulpen recht op?

Huishoudelijke hulpen

Wat speelt er?

Ruim een miljoen huishoudens maken gebruik van een huishoudelijke hulp. De schatting is dat er tussen de 300.000 en 500.000 huishoudelijke hulpen in Nederland werken, waarvan het voor een aantal is toegestaan om hier te werken en voor een aantal niet. Of iemand hier wel of niet mag werken staat los van de plicht om huishoudelijke hulpen voldoende te betalen –tenminste het minimumloon-, door te betalen bij ziekte (6 weken) en vakantie (4 weken). Ook heeft iedere huishoudelijke hulp recht op 8% vakantiegeld.

Deze regels zijn in 2007 vastgelegd in de Regeling Dienstverlening aan huis. Deze regeling geldt voor particuliere werkgevers en huishoudelijke hulpen die minder dan vier dagen per week bij dezelfde werkgever werken. Het is aan de huishoudelijke hulpen zelf om sociale verzekeringen af te sluiten. Mensen die niet in Nederland mogen werken vallen ook onder de Regeling Dienstverlening aan huis. Zij zijn extra kwetsbaar omdat zij geen aanspraak kunnen doen op sociale voorzieningen. Weet wel dat u als werkgever strafbaar bent als u een persoon in dienst heeft die niet in Nederland mag werken.

Mensenrechten

Bij het in dienst hebben van personeel gaat het om de mensenrechten die betrekking hebben op arbeidsrechtelijke bescherming en sociale zekerheid. Het recht op sociale zekerheid is zijn vastgelegd in artikel 9 van het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten. Het ILO verdrag betreffende deeltijdwerk en het VN Vrouwenverdrag zijn ook van toepassing omdat de meeste huishoudelijk werkers deeltijd bij een werkgever werken en vrouw zijn.

Huishoudelijk hulpen zijn niet verzekerd op grond van verplichte werknemersverzekeringen. Wel kunnen huishoudelijk werkers vrijwillige verzekeringen voor ziekte, werkloosheid en arbeidsongeschiktheid afsluiten. De werkgever draagt niet bij aan de premies, zodat de kosten daarvan hoog zijn. Daarmee wordt deze groep systematisch ongelijk behandeld in vergelijking met andere werknemers. Dat raakt aan het verbod op discriminatie, neergelegd in artikel 26 van het IVBPR, artikel 2 van het IVESCR en artikel 14 van het EVRM, omdat de Regeling dienstverlening aan huis voornamelijk vrouwen treft.

De beperkingen van huishoudelijke hulpen in arbeidsrechtelijke bescherming en sociale zekerheid zoals vastgelegd in het IVESCR, het VN Vrouwenverdrag en het ILO verdrag 175 zijn niet te rechtvaardigen. Dat betekent dat de rechtspositie van huishoudelijk werkers moet worden verbeterd. Nederland heeft in 2011 ILO-verdrag nr. 189 inzake Decent Work for Domestic Workers ondertekend maar nog niet geratificeerd. In dit verdrag staat onder andere dat huishoudelijk werkers recht hebben op minimumloon, regulering van werkuren, toegang tot sociale zekerheid en bescherming tegen discriminatie en misbruik. Voor de bescherming van de mensenrechten van de huishoudelijk werkers is het belangrijk dat het ILO-verdrag nr. 189 wordt geratificeerd en dat de Regeling dienstverlening aan huis wordt gewijzigd.

Het ILO-verdrag nr. 189 staat op gespannen voet met de Regeling dienstverlening aan huis, omdat huishoudelijk werkers onder de Regeling niet dezelfde rechten hebben als andere werknemers met betrekking tot sociale zekerheid. Minister Asscher heeft in mei 2013 een tijdelijke commissie aangesteld. De commissie Kalsbeek adviseerde over mogelijke verbetering van de positie van huishoudelijk personeel en de gevolgen van ratificatie het ILO-verdrag nr. 189 inzake Decent Work for Domestic Workers. De huidige positie van huishoudelijk werkers strookt niet met het ILO-verdrag nr. 189 dus bij de bekrachtiging van dit verdrag zal de Regeling dienstverlening aan huis aan moeten worden gepast. Verder is het belangrijk dat werkgevers en huishoudelijk werkers op de hoogte zijn van hun rechten en plichten en deze naleven. In de kabinetsreactie op het rapport van de commissie Kalsbeek heeft het kabinet aangekondigd dat het oneigenlijke alfahulpconstructies wil gaan voorkomen door te bezien hoe wet- en regelgeving aan te passen. Voor de private sector zal het kabinet het 3 dagen criterium heroverwegen en de naleving binnen de regeling verbeteren door de bekendheid te vergroten.

In de media

Datum

Titel artikel Bron
21-11-2012 SP wil verbetering positie werksters Volkskrant
11-08-2012 Huishoudelijke hulp in Nederland slechter af dan in de rest van Europa NRC

Wil je iets kwijt over dit onderwerp?