Sfeerbeeld van kinderen die knutselen

Onderwijs

Discriminatie op basis van handicap komt in het onderwijs nog steeds voor. Zo zijn er kinderen die thuiszitten, omdat scholen hen niet toelaten. Er vallen studenten uit omdat hun opleiding niet zorgt voor aanpassingen. Ook komt het voor dat scholieren met een beperking een lager studieadvies krijgen dan medescholieren zonder beperking, terwijl zij dezelfde schoolresultaten hebben.

Onderwijs

Een school kan bijvoorbeeld zorgen voor een rustige werkplek voor leerlingen met een concentratiestoornis of leessoftware voor een leerling met dyslexie. Maar ook door de lessen op de begane grond te geven wanneer leerlingen gebruikmaken van een rolstoel.

Passend onderwijs

Op 1 augustus 2014 is het passend onderwijs ingevoerd voor het primair en voortgezet onderwijs en ook voor het mbo. Passend onderwijs moet ervoor zorgen dat alle leerlingen op een passende plek in het onderwijs terecht komen en dat er meer leerlingen les krijgen in het reguliere onderwijs. In de praktijk betekent dit dat scholen verantwoordelijk zijn voor de plaatsing van een leerling met een (extra) ondersteuningsbehoefte. De school moet altijd eerst zelf onderzoeken of zij de leerling (extra) ondersteuning kan bieden. Als dat niet kan moet de school zoeken naar een andere school waar de leerling wel voldoende extra ondersteuning krijgt. Dit valt onder de zorgplicht van de school.

Inclusief onderwijs

De invoering van het passend onderwijs ging niet zonder kritiek. Verschillende organisaties zoals de Algemene Rekenkamer en belangenorganisaties zijn kritisch over de uitwerking van passend onderwijs. Is het reguliere onderwijs er wel klaar voor om leerlingen de extra ondersteuning te bieden? Vooral in combinatie met de bezuinigingen en de druk die op scholen ligt om te excelleren. De Kinderombudsman signaleerde in 2015 meerdere knelpunten. Zo zou er onvoldoende ruimte zijn voor maatwerk, informatievoorziening en ondersteuning voor ouder en kind. Het kind zou meer centraal moeten staan. Daarnaast zijn er mensen en organisaties die stellen dat passend onderwijs niet in overeenstemming is met het VN-verdrag handicap. Daarin staat dat ieder kind recht heeft op inclusief onderwijs. Een systeem waarin speciaal onderwijs bestaat naast regulier onderwijs, zou in strijd met dat beginsel zijn.

Wet gelijke behandeling

In de Wet gelijke behandeling op grond van handicap of chronische ziekte staat dat discriminatie verboden is bij de toegang tot onderwijs. De wet geldt voor alle vormen van onderwijs en is gericht op de bescherming van leerlingen en studenten met een beperking. Het maakt daarbij niet uit of de beperking fysiek, psychisch of verstandelijk is. Het moet wel om een langdurige beperking gaan.

Het verbod van discriminatie betekent niet dat een leerling of een student met een beperking altijd recht heeft op toelating tot de school of opleiding van zijn of haar keuze. Wel moet de school onderzoeken of de leerling/student geschikt is om aan het onderwijs deel te nemen. Een leerling is geschikt als hij in staat is om de lesstof op te nemen of als hij aan de vereisten voor toelating voldoet. Per geval zal bekeken moeten worden of de beperking het volgen van onderwijs in de weg staat, of dat een doeltreffende aanpassing uitkomst biedt.

Aanpassingen op school

Een leerling moet tijdig aangeven dat hij een aanpassing nodig heeft en de school is verplicht om te kijken of die aanpassing geschikt is om de belemmering op te heffen. Ook moet de school bezien of de aanpassing uitgevoerd kan worden: de aanpassing moet doeltreffend zijn. Een doeltreffende aanpassing kan bijvoorbeeld zijn:

  • rustige werkplek voor leerlingen met concentratiestoornissen
  • lessen op de begane grond voor leerlingen in een rolstoel
  • gebruik van leessoftware voor een leerling met dyslexie

Een school is niet verplicht om ondersteuning bij algemene dagelijkse levensbehoeften, zoals aan- en uitkleden bij lessen gymnastiek te bieden. Als de gevraagde aanpassing tot een onevenredige belasting leidt – denk aan kosten of technische onhaalbaarheid – hoeft de onderwijsinstelling de aanpassing niet te verrichten. Als de veiligheid en gezondheid van de leerling of andere leerlingen in gevaar komt. Een goede onderbouwing is dan wel nodig.

Uitspraken

Het College heeft veel uitspraken gedaan over zaken waarbij leerlingen/studenten zich afvragen of zij worden gediscrimineerd vanwege hun handicap of chronische ziekte. Vaak gaat dit over de vraag of, en zo ja welke doeltreffende aanpassing de school moet bieden. Maar ook gaat het om zaken van leerlingen die een negatief studieadvies krijgen of zich niet kunnen inschrijven voor een opleiding. Heb je het idee er bij jou of jouw kind is gediscrimineerd, laat het ons dan weten.

Wil je iets kwijt over dit onderwerp?